SUV RESURSLARINI BOShQARIShNING HUQUQIY ASOSLARI VA BARQAROR FOYDALANISh MASALALARI
Keywords:
suv resurslari, suv obyektlari, oqilona foydalanish, huquqiy muammo, huquqiy tartibga solish, suvdan foydalanish, suvdan foydalanuvchi, suv iste’moli, transchegaraviy suvlar, ekologik xavfsizlik, monitoring tizimi, qonunchilik, umummilliy boylik, qonunchilik, suvlarni ifloslash, raqamlashtirish, javobgarlik, suv olish limitlari.Abstract
Ushbu maqola suv resurslaridan oqilona foydalanish masalasini huquqiy va ekologik nuqtai nazardan tahlil qiladi. Suv resurslari davlatning ekologik xavfsizligi, barqaror rivojlanishi va ijtimoiy-iqtisodiy taraqqiyoti uchun muhim strategik boylik hisoblanadi. Maqolada O‘zbekiston Respublikasining amaldagi qonunchiligida suv resurslarini boshqarish bilan bog‘liq muammolar, xususan, noqonuniy foydalanish, monitoring tizimining yetarli darajada tashkil etilmaganligi, mahalliy hokimiyat organlari vakolatlarining noaniqligi va samarali nazorat mexanizmlarining yo‘qligi kabi masalalar ko‘rib chiqiladi. Xalqaro tajriba va zamonaviy tadqiqotlarga asoslangan holda qonunchilikni takomillashtirish, raqamli texnologiyalarni joriy etish, davlat-xususiy sheriklikni rivojlantirish va fuqarolik jamiyati institutlarini jalb qilish orqali suv resurslaridan foydalanish samaradorligini oshirish bo‘yicha takliflar ilgari suriladi.
References
UNESCO. (2022). The United Nations World Water Development Report 2022: Groundwater: Making the invisible visible. Paris: UNESCO, p. 45.
Asian Development Bank. (2020). Water Resources Management in Uzbekistan: Challenges and Opportunities. Manila: ADB, p. 12.
O‘zbekiston Respublikasining Qonuni, 06.05.1993 yildagi 837-XII-son. Suv va suvdan foydalanish to‘g‘risida. — Matn: elektron // O‘zbekiston Respublikasi Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi: [sayt]. — URL: https://lex.uz/docs/-12328 (murojaat sanasi: 12.06.2025).
United Nations. (2015). Sustainable Development Goals: Goal 6 – Clean Water and Sanitation. New York: UN, p
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining qarori, 09.10.2019 yildagi PQ-4486-son. Suv resurslarini boshqarish tizimini yanada takomillashtirish chora-tadbirlari to‘g‘risida. – Matn: elektron // O‘zbekiston Respublikasi Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi: [sayt]. – URL: https://lex.uz/docs/-4545898 (murojaat sanasi: 12.06.2025).
O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Qonunchilik palatasining qarori, 31.01.2025 yildagi 413-V-son. “O‘zbekiston Respublikasining Suv kodeksini tasdiqlash to‘g‘risida”gi O‘zbekiston Respublikasi Qonuni haqida. – Matn: elektron // O‘zbekiston Respublikasi Hukumat portali: [sayt]. – URL: https://lex.uz/ru/docs/-7386028 (murojaat sanasi: 12.06.2025).
Senatorlar suv kodeksini ma’qulladi. – Matn: elektron // O‘zbekiston Respublikasi Hukumat portali: [sayt]. – URL: https://gov.uz/oz/suvchi/news/view/40788 (murojaat sanasi: 12.06.2025).
FAO & WB. Water Management in Fragile Systems: Building Resilience to Shocks and Protracted Crises in the Middle East and North Africa / FAO, WB. – 1. – Rome, Italy: FAO, 2018. – 74 c. URL: https://openknowledge.fao.org/handle/20.500.14283/i9730en
O‘zbekiston Respublikasining Ma’muriy javobgarlik to‘g‘risidagi kodeksi, 22.09.1994-yil. // O‘zbekiston Respublikasi Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi. URL: https://lex.uz/docs/-97664 (murojaat sanasi: 12.06.2025).
O‘zbekiston Respublikasining Qonuni, 01.04.2021 yildagi O‘RQ-680-son. Dehqon xo‘jaligi to‘g‘risida. – Matn: elektron // O‘zbekiston Respublikasi Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi: [sayt]. – URL: https://lex.uz/docs/-5351631 (murojaat sanasi: 12.06.2025).
“Transchegaraviy suv oqimlari va xalqaro ko‘llarni muhofaza qilish va ulardan foydalanish to‘g‘risidagi konvensiya”si (Xelsinki, 1992) 1-bo‘lim 2-moddasi
Gleick, P. H. Water in Crisis: A Guide to the World’s Fresh Water Resources. Oxford: Oxford University Press, 1993.
O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Qonunchilik palatasining qarori, 31.01.2025 yildagi 413-V-son. “O‘zbekiston Respublikasining Suv kodeksini tasdiqlash to‘g‘risida”gi O‘zbekiston Respublikasi Qonuni haqida. – Matn: elektron // O‘zbekiston Respublikasi Hukumat portali: [sayt]. – URL: https://lex.uz/ru/docs/-7386028 (murojaat sanasi: 12.06.2025).
Blue Peace Central Asia. – Matn: elektron // International Water Management Institute (IWMI): [sayt]. – URL: https://www.iwmi.org/projects/bpca/ (murojaat sanasi: 12.06.2025).
