МДҲ ҲУҚУҚИЙ МАКОНИДА КОРРУПЦИЯ ЖИНОЯТЛАРИНИ КВАЛИФИКАЦИЯ ҚИЛИШ ВА ЖАЗОЛАШ СТАНДАРТЛАРИ
Keywords:
МДҲ, коррупция, пора олиш, пора бериш, жиноят қонуни, жазо сиёсати, манфаатлар тўқнашуви, хизмат суиистеъмоли, давлат мулкини талон-тарож қилиш, юридик шахс жавобгарлиги, мулк мусодараси, Россия, Қозоғистон, Беларусь, Қирғизистон, Озарбайжон, CPI индекси, халқаро стандартлар, жамоатчилик назорати, ҳуқуқ устуворлиги.Abstract
Мазкур мақолада МДҲ ҳуқуқий маконида коррупцияга оид жиноятларни квалификация қилиш ва жазолаш стандартлари таҳлил қилинган. Россия, Қозоғистон, Беларусь, Қирғизистон ва Озарбайжон қонунчилиги асосида пора олиш ва пора бериш, мансаб ваколатини суиистеъмол қилиш, манфаатлар тўқнашуви ҳамда давлат мулкини талон-тарож қилиш билан боғлиқ жиноятлар қиёсий ўрганилган. Шу билан бирга, жазо сиёсатининг қатъийлиги ва унинг муқаррарлиги, юридик шахсларнинг жавобгарлиги, мансабдор шахсларни умрбод хизматдан четлатиш ва мулкни мусодара қилиш каби чоралар таҳлил этилган. Тадқиқотда айрим давлатларда (Қозоғистон, Арманистон, Қирғизистон) коррупцияга қарши ислоҳотлар ва суд амалиётида юқори мартабали амалдорларни жавобгарликка тортиш ҳолатлари қайд этилган бўлса, бошқа мамлакатларда (Россия, Озарбайжон, Беларусь) коррупцияга қарши сиёсий ирода ва шаффофлик муаммолари сақланиб қолгани таъкидланган. Хулоса сифатида, коррупцияга қарши самарали кураш нафақат қонунчилик қатъийлиги, балки унинг муқаррар ижроси, суд-ҳуқуқ тизимининг мустақиллиги ва жамоатчилик назорати билан боғлиқлиги асослаб берилган.
References
https://www.consultant.ru/document/cons_doc_LAW_82959/
Russia - Global bribery offenses guide // dlapiper.com
https://www.consultant.ru/document/cons_doc_LAW_48601/
https://www.consultant.ru/document/cons_doc_LAW_82959/
https://adilet.zan.kz/rus/docs/Z1500000410
FIGHTING CORRUPTION: KAZAKHSTAN REFORMS ITS ANTI-CORRUPTION LEGISLATION. 18.03.2025 // parlaminst-mtqb.qr-pib.kz
https://pravo.by/document/?guid=3871&p0=H11500305
2023 Country Reports on Human Rights Practices: Belarus // state.gov
Kyrgyzstan Toughens Liability for Corruption, 10 March 2025 // https://anticor.world/en/main/news_page/kyrgyzstan_toughens_liability_for_corruption_
Corruption Perceptions Index 2024: Russia Scores 22 Points – Its Worst Result in History // ti-russia.org
Belarus: State capture and grand corruption remain unchecked // transparency.org